NEWS

Thách thức về kinh tế trong phòng thủ không trung

Các hệ thống phòng không hiện đại đang đối mặt với áp lực tiêu hao tài chính khi phải sử dụng tên lửa đắt đỏ để đánh chặn các thiết bị bay không người lái (drone) giá rẻ.

Sự thay đổi trong phương thức tác chiến trên các chiến trường gần đây đã bộc lộ một lỗ hổng lớn về kinh tế quân sự. Các dòng drone tự sát hoặc thiết bị bay trinh sát có chi phí sản xuất thấp đang được sử dụng như một công cụ để làm cạn kiệt kho dự trữ tên lửa phòng không có giá trị cao của đối phương.

Một quả tên lửa đánh chặn từ các hệ thống như Patriot hay S-400 có thể tiêu tốn hàng triệu USD, trong khi mục tiêu mà chúng nhắm tới chỉ là một thiết bị bay không người lái có giá vài nghìn USD. Sự chênh lệch này tạo ra một bài toán khó về khả năng duy trì sức mạnh chiến đấu dài hạn trong các cuộc xung đột kéo dài.

Xu hướng phát triển mạng lưới tác chiến đa tầng

Để giải quyết tình trạng mất cân bằng này, các cường quốc quân sự đang đẩy mạnh phát triển hệ thống phòng thủ đa tầng. Mục tiêu là tạo ra các lớp bảo vệ có chi phí tương xứng với loại mục tiêu bị tấn công:

• Lớp phòng thủ tầm xa: Sử dụng tên lửa đánh chặn cao cấp để ngăn chặn máy bay chiến đấu, tên lửa hành trình và tên lửa đạn đạo.
• Lớp phòng thủ tầm trung: Các hệ thống tên lửa có kích thước nhỏ hơn, chi phí thấp hơn để đối phó với các mục tiêu phức tạp.
• Lớp phòng thủ tầm thấp và cận cảnh: Sử dụng pháo phòng không tự động, tên lửa vác vai hoặc các thiết bị anti-drone chuyên dụng để tiêu diệt drone và UAV.

Việc tích hợp các công nghệ mới như vũ khí năng lượng định hướng (laser) đang được xem là giải pháp tiềm năng nhất. Vũ khí laser có chi phí trên mỗi lần bắn cực thấp, cho phép tiêu diệt các mục tiêu không người lái mà không gây ra sự tổn thất lớn về ngân sách quốc phòng.

Tác động đến chiến lược quân sự toàn cầu

Sự trỗi dậy của drone đã buộc các nhà hoạch định chiến lược phải tái cấu trúc toàn bộ tư duy về phòng thủ bầu trời. Thay vì chỉ tập trung vào sức mạnh hỏa lực thuần túy, các quốc gia hiện nay đang ưu tiên khả năng thích ứng và tối ưu hóa chi phí tác chiến. Việc phát triển các hệ thống đánh chặn bằng sóng vô tuyến hoặc mạng lưới tác chiến điện tử cũng trở thành ưu tiên hàng đầu để vô hiệu hóa drone từ xa mà không cần tiêu tốn đạn dược.